ARTVİN DAĞLARINDA VE YAYLALARINDA -2-
Mithat   TAHTALI
10.10.2020

 Pandemi dolayısıyla yurt dışı seyahatlerime devam edemeyince dağ ve yayla gezilerini tercih ettim.

İlimizin hemen her ilçesinde dağları aşınca komşu ilçelere artık gidilebiliniyor. Artvin Merkezden Hatila yolundan Artvin Dağı’na ve oradan Kabarcet ormanı üzerinden Maden yoluna ve Murgul’a indim. Tabi Murgul Borçka Artvin dönüşü kolay iş oluyor. Bir sonraki hafta da Borçka Karagöl Macahel Maral Uğur Yaylası gece Papart Ormanı kamp alanı. Sabahleyin Mısırlı Taşköprü Balıklı Veliköy Suloban Demirkapı’dan Arsiyan Dağı’nı aşıp Posof’a ve Ardahan Şavşat Artvin yaptım. Bu iki gezimin detaylarını  bir önceki yazımdan takipçilerim hatırlayacaklardır. Bu yazımda da Ardanuç dağlarından Olur’a ve Yusufeli dağlarından da Arhavi’ye olan gezilerimden kısaca bilgi vereceğim.
1-      Artvin’den Ardanuç girişine varınca Ekşinar sapağından sağa yukarı gidilmelidir. Dereyi takip eden düzgün bir yol ile 3 km sonra  Ekşinar devamında -Aravet üzerinden 15 km sonra en tepede Peynirli ‘Kaptaxor’a çıkılıyor. Anayoldan buraya 17 km olup rakım  888m’dir.Köyün üzerindeki ormanda sakız boldur. Kuşburnu ve sakız topladıktan sonra köyün yaylasına çıktım. Yayla Ardanuç asfatından 24 km mesafede ve 2192 metre rakımdadır. Yaylayı biraz daha yukarı çıkınca su deposundan yol aşağı dönüyor. Su deposu zirvede olup 2192 m rakımdadır. Tepeden biraz aşağıda Aydın ‘Tanzut’ köyü yaylasına iniliyor. İki yayla arası 4 km dir. Tanzut Yaylası’nda dereyi geçince sağa yukarı çok dik ve bozuk bir yol ile dağın zirvesine çıktım. Burası çok yüksek bir zirve. Rakım 2610metre. Arsiyan, Ilgar, Bilbilan ve Sahara’dan da yüksek. Her çıkışın bir inişi olduğu gibi aşağıda Tanzut Mahallesi olan Aksu Yaylası’na iniliyor. Burada kavşak mevcuttur. Aşağıya düz devam edilince Zekeriya Köyü üzerinden Ballı ‘Gülice’ den  Ardanuç’a iniliyor. Sağa dönüp yokuşa tırmanınca dağın diğer yamacı Erzurum’un Olur ilçesine gider. Ben vakit geçtiği için akşama evde olmak zorunluluğundan ötürü Olur işini ertesi haftaya bıraktım. Zekeriya köy üzerinden Gülüce ve Bulanık köyünde Ardanuç-Ardahan devlet yoluna inip Ardanuç ve Artvin yaptım. Ardanuç girişinden Ekşinar-Aravet-Peynirli köyü Yaylası-Tanzut Yaylası, Aksu Zekeriya Ballı ve Bulanık arası dağ ve yayla yolları Ardahan yolu kavşağına kadar toplam 52 km dir. Artvin’den bu tur sonucu gidiş dönüş toplam olarak 150 km’ dir.
2-      Artvin’den Erzurum’un Olur ilçesine gitmek için yola çıktım. Malum 42 km sonra 500 m rakımlı Ardanuç ilçemize vardım. Ardahan yolu ile 14 km gidip Bulanık kavşağından sağa döndüm. Burada Çermik de var. Rakım 1271 metredir.  10km sonra 1959m rakımda Zekeriya Köyü’ne varılıyor. 6km sonra 2403 m rakımda yer alan Aksu Yaylası’ndan sola dönülüp 3 km daha yükselince dağın zirvesi 2615 rakımda göğe yakın manzaralı bir tepeye çıkılıyor. Yemek molası için burasını tercih yaptım. Ardahan asfaltından buraya kadar 75 km’lik bozuk bir yol mevcuttur. Yol bozuktur çünkü Ardanuç-Erzurum karayolu ve tüneli inşaatı mevcuttur. Dağın zirvesinden sağa sapan yol ile alçalarak inilince Tünel girişine kadar Erzurum TCK Bölge Müdürlüğünün iyi çalıştığını ve asfaltı buraya kadar yapıp işini bitirdiğini görüyoruz. 23 km sonra Uzunharman köyü ve Ilıcasına varılıyor. Köyün rakımı bizim Genya Dağı’ndan 150-200 m daha fazla ve 1950 m  yükseklikte. Olur ilçesinin Uzunharman Köyü Artvin Merkeze 98-100 km uzaklıkta. Benim çocukluk yıllarımda 1950-60 arası bu yörenin insanları Artvin’e kimi yürüyerek orman yol inşaatlarında çalışmak için, kimi de atlarla Peynirli köyü üzerinden gelir yağ, peynir, buğday getirir gelirlerdi. Bu ürünler Cami yanındaki Direk Dibi denilen küçük bir kamelyanın içinde halka satılırdı. O yıllarda iş makinaları olmadığı için Orman Müdürlüğü Orman Yollarını işçinin beden gücü ile yaptırırlardı. Misal olarak Kolorta’dan başlayıp Hatila ormanına giden yol ile Sallet Tepe sonrası yollar ve Macahel yolunun bu şekilde kazma kürek ile yapıldığını biliyor, hatırlıyorum. Bir kısım uzak yakın akrabalarımız çalışmak ya da tedavi veya ürününü satmak için Artvin’e geldiklerinde bizim misafir ettiğimizi hatırlıyorum. Aynı güzergâhtan geri dönüp akşama eve geldiğimizde 209 km yol yapmıştım.
3-      Ardanuç üzerinden Olur’a gitmek için navigasyon Güleş köyünden de yol gösteriyor ancak bu doğru değil. Muratlı Sınır Kapısı’ndan Batum’a gidilebiliniyormuş gibi yanlış bilgidir. Güreş köyünden gidilirse Lori Yaylası’ndan Ballıca-Zekerya köy dere yoluna inilip aynı yola birleşilir. Ancak Güreş köyünden değil de Bilbilan’dan Fatma Çayırı-Zengin yurt-Balkaya köyü yaylalarından çayır üzerinden gidilip Olur Deresi’ne inilebilinir. Artvin’den dağlardan Olur için bir ayrı güzergâh da şöyledir: Artvin Yusufeli yolu ile gidip Demirkent sapağından HERS VE OĞDAR’A çıkılıyor. Oğdar’dan festival alanı üzeri dağın zirvesine çıkılınca Olur ilçesine bağlı Yıldızkaya Kivi yaylası ve aşağısında da Kivi köyüne iniliyor. Devamında Tavuskeri geçip baraj gölü kıyısından Artvin- Oltu-Kars asfaltına bağlanılıyor. Hers-Oğdar-Demirkent sapağından Oğdar’ın yayla zirvesine kadar tam 33 km dik bir yol ile sürekli yokuş ama çok güzel manzaralara havi bir yoldur. Kivi köyünden Artvin’e Yusufeli Su Kavuşumu üzeri 128 km yol mevcuttur. Bu da gezilip görülmesi gerekli bir dağ yayla turudur.
4-      Artvin-Yusufeli-Arhavi-Hopa-Artvin turu en ilgi çekici manzaraları ama bir o kadar da zorlukları içine alan bir tur oldu. Bu turun toplam uzunluğu 314 km dir. Ben Artvin’den direkt Yusufeli KHAV Bağlığına yani Alanbaşı köyü bağlığına gittim. Burası Artvin’e 95 km mesafede Çoruh boyunu takip eden asfalt bir yoldur. Burada rakım 690 metredir. Yusufeli İspir yolunun bu noktasından sağa dönülüp Çoruh üzerindeki köprüden geçerek dağın zirvesine yani Yüncüler Köyü Yaylası’nı da çıkıp zirvede 3078 m yüksekliğe çıkılıyor. Hatırlanacağı üzere Kaçkar Sıra Dağları’nın bu noktası ilimizdeki Sahara, Karçal, Bilbilan ve Arsiyan dağlarımızdan 500-600 m daha yüksektir. Yol Yüncüler köyü ve yaylasına kadar güzeldir. İlk olarak Cimlet Mah. yol sapağı önümüze çıktı. Sayın vekilimiz Av.Erkan Balta ve akrabaları bu mahalledendirler. Burası 1375 rakımdadır. Buradan geri dönüp tekrar dağ yayla yoluna girilince Cantat Mah.ve BEŞKAVAK Mah. Sonrasında DABGET Yaylası’na çıkılır.Burası 2350 m Rakımdadır.Orman bağ bahçe evler camiler çalışkan ve misafirperver insan manzaraları seyrederek dağın zirvesine 3078 m rakıma ulaşılıyor. Tanıyan tanımayan çok insanımızdan davet aldım ise de Pandemi yüzünden davetlere icabet edemedim. Güzel sohbetler ve fotoğraf çekmek ile dağın zirvesini aşıp diğer yamacın aşağısında bulunan Yaylalar köyü ile Olgunlar Mahallesi’ni seyretmek çok güzeldi. Çoruh’tan Olgunlar Mahallesi’ne yani dağa çıkıp inmek 37 km olmuştu. Ben buraya geçmişte iki defa yine gelmiş Dilber Düzü üzerinden Kaçkar Dağı’na grup ile tırmanmıştım. Aradan geçen yıllar içerisinde pansiyon ve turist sayısının arttığını müşahede ettim. Burada rakım 2114 m olup suları buz gibidir. Kaçkar dağlarının erimesiyle beslenen bu dere havzadaki kolları ile de beslenerek Parhal Çayı’nı oluşturup Yusufeli’ne inmektedir. Yol dereye paralel aşağı inerken olta ile alabalık tutanları seyredip geçerek suyun güzel sesinin yanındaki düzlüklerin birinde Demirdöven köyü çıkışında  geceyi geçirmek için kampımı kurdum. Tatlı bir uyku ve sabah kahvaltısı ardından ver elini Parhal. Küçük bir alışveriş sonrası asfalt yol ile BIÇAKÇILAR  ‘küçük hevek’ sapağından Kobak Yüksekoba tarafına sola döndüm. Burada çevrede pek çok örneğine rastladığım DOKAP Projeleri levhalarına rastladım. Orman Genel Müdürlüğü Japonya desteği ile erozyon kontrolü için çalışmalar yapmış. DSİ Kaçkar Dağı’ndan buraya gelen derenin ıslah çalışmaları başlatmış. Taş duvarlar ve setler ile feyezan kontrolü yapılmakta idi. İnternet kablosu Yüncüler köyü gibi bu dere köylerine de gelmiş. Hatta Yüksekoba KOBAK köyünde güçlü baz istasyonları mevcuttur. Yol beton ve asfalt şeklinde biraz dar olsa da çok güzeldir. Buralardaki dereler üzerinde HES istemiyoruz dövizleri asılmıştı. Sürekli yokuş giderek Kobak ve sonrasında köyün festival alanı olan WALİKVAN yaylaya çıktım. Köylerde yaylalarda insan ve hayvan sayısının giderek azalmakta olduğunu müşahede ettim. Devletimizin bunca teşvik vermesi ve hizmet götürmesine karşın bu işlerde bayağı geç kalındığını düşünüyorum. Gidip dönenlere de rastlamadım değil ama az. Walikvan Yayla’dan yukarı dağın zirvesine çıktığım zaman Olgunlar Mahallesi’nden buraya kadar 58 Km yol olmuştu. Walikvan Tepesi bir yönünden Murgul, bir yönünden de Fındıklı-Arhavi yani Karadeniz’e bakıyor. Burada 2758 m rakım mevcuttur. Karadeniz’i paralel geçen bu yüce dağlar Yusufeli ile Karadeniz arasında adeta bir duvar gibi ayırıcı özelliktedir. Zirveyi biraz aşağıya dönünce hemen sis başladı ve gittikçe de yol çok kötüleşip sis de yoğunlaştı. İşin kötüsü bu yol çok sarp kayalık ve dik yamaçlardan geçtiği için tehlikeli ve ham bir yeşil yol. İleride kısmen sergi serilip düzeltileceğini sanıyorum ancak kot farkı çok fazla. Düşünün ki Walikvan 2758 m den Arhavi Çifteköprü’de 278 m rakıma iniliyor ve bu mesafe 43 km dir. Demek oluyor ki yolun ortalama meyili %17,3 tür. Orman yollarındaki azami meyilden bile fazla. Yapanlardan Allah razı olsun görülmesi gereken harika dağlar. Yazık ki ben sisli havaya rastladım. Yerli yaylacılar ile yaptığım sohbette de dediler ki ‘Burada her üç günün ikisi böyle sisli oluyor’ . Olsun kısmetse tekrar gideriz bizde. Dağlarda kışın çok kar olduğu için evleri tamamen taş duvardan yapanları gördüm. Bir de aşağıya inince kapalı HES şantiyeleri ve ‘HES istemiyoruz’ dövizleri göze çarpıyordu. Burada rakım 1717 m ve Zirveden 25 km daha aşağıda Çifteköprü’den de 18 km yukarıda kalıyor. Bu güzergah yolculuğunda insan sislerin içinde dağın başından aşağı doğru inerek 43 km gidip de 2480 m irtifa kaybedince sanki helikopter ile denize inmiş gibi oluyor. Çifteköprü sonrası dereye paralel asfalt yol ile Sahilyolu ile Arhavi Hopa ve Artvin’e gelerek 314 km’lik  turumu tamamladım. Doğrusu güzel ve maceralı bir gezi olmuş oldu. Sağlık ve muhabbetle.

Bu makale 2833 kez okundu.

Yazarın Diğer Yazıları
Bu Habere Yapılan Yorumlar ( 0 )
08Haber Yazarlar
Rasim YILMAZ
Sami ÖZÇELİK
www.08haber.com
Anasayfa - Künye - Foto Galeri - Rehber - Üyelik - Ziyaretçi Defteri - BizeYazın - İletişim - Webtv - 08 Röportaj - Haber Slayt - Güncel - Politika - Eğitim - Röportaj - Yaşam - Sağlık - Magazin - Spor - Kültür - Sanat - Çevre - Ekonomi - Teknoloji - 08Tv Canlı Yayın
Copyright © 2009 Tüm Hakları Saklıdır. [All Rights Reserved] 08 Radyo Televizyon Yayıncılık ve Organizasyon A.Ş.'ye aittir.
Dere Mah. Halitpaşa Cad. No:45/2 - ARTVıN - Telefon: (466) 212 68 56
E-Posta: radyo08@hotmail.com